Bánh trôi nước trong tết Hàn thực

Bánh trôi là một loại bánh truyền thống trong ẩm thực Việt Nam. Và loại bánh này thường được người Việt Nam làm và dâng lên ông bà tổ tiên trong ngày tết Hàn Thực. Và trong bài viết ngày hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau đi tìm hiểu về bánh trôi và tết Hàn thực.

Ngày tết Hàn thực là gì?

Tết Hàn thực là một ngày lễ truyền thống trong văn hóa Việt Nam. Tết Hàn thực diễn ra vào ngày 3 tháng 3 Âm lịch  hàng năm. Trong tiếng Hàn, từ “Hàn” có nghĩa là “lạnh” và “thực” có nghĩa là “ăn”. Tết Hàn thực được hiểu là tết ăn đồ lạnh.

Theo truyền thuyết, trong thời xa xưa, vua Tấn Văn Công của nước Tấn gặp hiểm nguy và phải lưu vong. Trong quá trình lưu vong, vua đã gặp Giới Tử Thôi, một hiền tài luôn ở bên cạnh vua để phò tá và giúp đưa ra các chiến lược.

Một ngày nọ, trên đường đi lánh nạn, lương thực đã cạn kiệt và Giới Tử Thôi đã cắt một phần đùi của mình để cung cấp thực phẩm cho vua. Sau khi vua ăn xong, ông mới biết về sự hi sinh đó và rất biết ơn.

Giới Tử Thôi đã phò tá vua trong mười chín năm, và sau cùng ông đã trở thành một nhà tài ba sau quãng thời gian khó khăn. Khi vua Tấn Văn Công lấy lại ngôi vương, ông đã trao phong chức và thưởng chức tước cho những người có công tòng vua, nhưng đã quên đến Giới Tử Thôi.

Giới Tử Thôi cho rằng nghĩa vụ của mình là phò tá vua là trách nhiệm của mình, và ông không oán trách. Ông đã quay về quê hương và đưa mẹ mình vào một ngôi làng ẩn dật tại núi Điền Sơn, sống cuộc sống bình yên.

Vua Tấn Văn Công nhớ đến ông và sai người tìm kiếm Tử Thôi. Tuy nhiên, Giới Tử Thôi không đặt quan tâm vào danh vọng và không quay trở lại nhận thưởng. Nhà vua đã ra lệnh đốt rừng để buộc ông xuất hiện, nhưng ông đã chọn chết cùng mẹ trong ngọn lửa, quyết không ra khỏi đó.

Nhận thấy hành động của mình đã sai, nhà vua hối hận và lập miếu thờ Tử Thôi trên núi, đổi tên núi thành Giới Sơn. Vua cũng ra lệnh cho mọi người không đốt lửa trong ba ngày từ ngày 3 đến ngày 5 tháng 3 Âm lịch và chỉ ăn đồ nguội đã nấu sẵn trong suốt thời gian đó.

*** Xem thêm: Các loại xôi cúng ngày Tết đẹp mắt chuẩn phong thủy

Đôi nét về bánh trôi nước

Nguồn gốc của bánh trôi

Theo truyền thuyết, bánh trôi xuất phát từ sự tích con Rồng Cháu Tiên của dân tộc Việt Nam. Truyền thuyết kể rằng vua rồng Lạc Long Quân và tiên Âu Cơ đã có một cuộc gặp gỡ, kết duyên và sinh ra một trăm người con. Những người con này được coi là tổ tiên của người Việt Nam, và từ đó, từ “đồng bào” đã được sử dụng để chỉ sự gắn kết của mọi người Việt Nam. Bánh trôi được liên kết với câu chuyện này và trở thành một biểu tượng của truyền thống và lòng biết ơn.

Ngoài ra, có ý kiến cho rằng, bánh trôi có nguồn gốc từ Trung Quốc theo phong tục Tết Hàn thực. Tuy nhiên, phong tục và món ăn trong Tết Hàn thực của người Việt Nam có những khác biệt và mang nét riêng. Lịch sử ghi chép rằng vào năm 1292, vua Trần Nhân Tông đã khẳng định rằng Hàn Thực là một phong tục truyền thống của người Việt Nam, không phải là văn hóa Trung Quốc.

Bánh trôi nước, với hình dạng tròn trắng và mềm mịn, được làm từ bột gạo nếp trắng và có nhân mứt đậu xanh hoặc mứt đậu đỏ. Chúng thường được đun trong nước sôi và sau đó thả vào nước lạnh để làm nguội và trở nên nhờn như trôi trên mặt nước. Bánh trôi được ăn trong các dịp trọng đại, như Tết Hàn thực, để thể hiện lòng thành kính và tôn trọng đối với tổ tiên.

Ý nghĩa của bánh trôi trong ngày tết Hàn thực 

Trong ngày Tết Hàn thực, người Việt thường cúng bánh trôi để tưởng nhớ, tri ân và tôn kính tổ tiên. Bánh trôi được đặt trên bàn thờ và được cúng cùng với các loại hoa quả và thức uống như rượu. Việc cúng bánh trôi thể hiện lòng thành kính và lòng biết ơn đối với tổ tiên, đã góp phần xây dựng và bảo vệ gia đình, dân tộc.

Sau khi cúng, bánh trôi thường được chia sẻ cho các thành viên trong gia đình, nhằm tạo nên một không khí đoàn viên và sum vầy.

Cách làm bánh trôi

Đây là cách làm bánh trôi truyền thống:

Nguyên liệu:

• 250g bột gạo nếp trắng
• 150ml nước ấm
• 100g đường
• 100g đậu xanh hoặc đậu đỏ (đã hấp chín và xay nhuyễn)
• Nước cốt dừa (tùy chọn)
• Hạt nước mè (Tùy chọn)

Cách làm:

Chuẩn bị một bát tô lớn, trộn đều bột gạo nếp trắng vào nước ấm cho đến khi tạo thành một cục bột mềm mịn. Đậy kín tô và để bột ngấm trong khoảng 30 phút.

Trong khi đợi bột ngấm, bạn có thể tạo thành nhân bánh bằng cách trộn đậu xanh hoặc đậu đỏ xay nhuyễn với một ít đường. Bạn có thể thêm một chút nước cốt dừa để tăng thêm hương vị. Tạo thành từng viên nhỏ tròn với nhân bên trong.

Sau khi bột đã ngấm, lấy một ít bột ra để làm vỏ bánh. Dùng tay ướt để lấy một ít bột, làm thành từng viên nhỏ và làm lõm giữa để tạo chỗ đặt nhân bánh.

Đặt nhân bánh vào giữa từng viên bột và nhẹ nhàng bọc lại, đảm bảo nhân không bị rò rỉ ra ngoài. Cuối cùng, trước khi đặt vào nước sôi, tráng mỗi viên bánh trong một lớp bột mỏng để tránh bánh dính lại với nhau.

Chế biến ước sôi sẵn. Khi nước sôi, thả từng viên bánh vào nước và đun khoảng 5-7 phút cho đến khi bánh nổi lên và nhô lên mặt nước.

CÁC MẪU BÀN THỜ MỚI NHẤT HIỆN NAY

Khi bánh đã nổi lên, hãy sử dụng một chày để nhẹ nhàng đánh nhẹ lên mặt nước để bánh trôi không bị dính vào đáy nồi.Sau khi bánh đã nổi lên và được đánh đều, hãy dùng thìa lớn để lấy từng viên bánh ra khỏi nước và đặt vào một tô nước lạnh để làm nguội và trở nên nhớn như trôi trên mặt nước.Trước khi thưởng thức, bạn có thể rắc một ít hạt nước mè lên trên bánh trôi để tăng thêm hương vị và trang trí

Và như vậy, việc làm bánh trôi sẽ luôn là một truyền thống tốt đẹp của người dân Việt Nam mỗi dịp tết Hàn thực về.

Chuyên gia phòng thờ Vietnamarch – 0904.202.880